Formacje roślinne

Witam!
Mam kilka zadan dot. formacji roślinnych na świecie z ktorymi nie moge sobie poradzic:
1. Jakie są podobieństwa i różnice między następujacymi formacjami roślinnymi:
a)stepem i sawanną
b)półpustynią i tundrą
c)tajgą i lasem równikowym wilgotnym
2. Wymień podobieństwa między strefami roślinnymi na Ziemi a piętrami roślinnymi w górach
3. Opisz zróżnicowanie lasów nizinnych Polski w zależności od wilgotnosci i żyznosci gleb.

Bardzo bym prosił o pomoc, chętnię się odwdzięcze w innym dziale byle nie geografia
Pozrawiam

 

Noc

Mam nadzieję, że takiego tematu nie ma jeszcze.

Jest godzina no widać o której pisze.
Uczę się na geografię czegoś takiego aby poprawić pierwsze półrocze.
I.Źródła informacji geograficznej (1 temat)
II..Przyrodnicze podstawy (7 tematów)
1.Budowa geologiczna
2.Podział surowców
3.Gospodarcze znaczenie surowców
4. Degradacja i ochrona zasobów naturalnych ziemi
5. Wpływ rzeźby terenu i wysokość n.p.m. na gospodarkę
6. Klimat, wody, gleby, szata roślinna, i świat zwierzęcy a gospodarka człowieka
*Strefy
-równikowa i podrównikowa
-zwrotnikowa
-podzwrotnikowa
-umiarkowana ciepła
-umiarkowana chłodna
-subpolarna
-polara

:doubt: Hyh tylko ja mur książek, zeszytów i notatek oraz kawa.

Matura (nie tylko 2005)

Skoro było Pokolenie Kolumbów, to jak nazwiemy nasze... poza podaną (notabene wpaniałą) nazwą "rocznik '86"
Po pierwsze: powodzenia dziwczyny
Po drugie: matura próbna była.... tylko próbna, ale nastroiła mnie optymistycznie... zwłaszcza angielski (nie chwaląc się 98% i 84% )
Po trzecie: wybrałam (poza polskim of korz i angielskim) geografię... właśnie opracowuję strefy klimatyczno-glebowo-roslinne
Po czwarte: temat na mature ustną: "Powstanie warszawskie w literaturze i fotografii. Przedstaw wydarzenie historyczne odwołujac sie do wybranych przykładów". Na szczęście mam ferie, więc praca posuwa się na przód Mam juz troche dość czytania o śmierci i cierpieniu, ale czego nie zrobi się dla 5 z polskiego

Chciałabym, żeby było już po wszystkim... i po egzaminkach na studia również

Szkolne życie

eh. no więc tak. dziś.

WOOOOS-spyytał mnie! eh... +4. ale to dobrze

Angielski-strona bierna

Polski-gramatyka ;/

Geografia-kartkówka ze stref roślinnych. chyba mi dobrze poszło.

Wf-tor przeszkód-musiałam kilka razy robić

Wf2- bieg na 12 min. padam. padam. i jeszcze raz-padam

 

Geografia - Europa

Wymagania na sprawdzian z geografi (22.03.2006). Europa.

EUROPA – ŚRODOWISKO GEOGRAFICZNE
ZAGADNIENIA DO SPRAWDZIANU W KLASIE III

1. Terminy i pojęcia z geografii fizycznej (podawane wcześniej jako zagadnienie do sprawdzianów powtórkowych).
2. Liczby: powierzchnia Europy, wysokość średnia n.p.m.
3. Położenie geograficzne Europy, punkty skrajne.
4. Cechy linii brzegowej, największe morza, zatoki, półwyspy, wyspy i cieśniny Europy.
5. Główne rysy ukształtowania powierzchni Europy, najwyżej i najniżej położone punkty.
6. Najważniejsze krainy geograficzne.
7. Geologia Europy. Przykłady obszarów pochodzących z różnych epok geologicznych.
8. Czynniki kształtujące klimat Europy.
9. Klimaty Europy.
10. Zlewiska i obszary bezodpływowe Europy, przykłady rzek w każdym z nich.
11. Strefy klimatyczno – roślinno – glebowe w Europie, przykłady gatunków roślinnych w strefach.
12. Proste obliczenia (posługiwanie się skalą, obliczenie czasu miejscowego, wysokości Słońca w południe w dniach równonocy, amplituda temperatury, okres wegetacji, różnica wysokości względnej).
13. Czytanie i interpretacja map, wykresów i diagramów.

Kliknij tutaj, aby pobrać wymagania

[Geografia] Test II

Jak ktoś by znalazł chwile to proszę o sprawdzenie !

1. Luźne skały będące zaczątkiem powstawania gleby to:
a) profil glebowy
b) zwietrzelina
c) żyzność
d) edafon

2. Poziom wzbogacania gleby jest jej poziomem:
a) pierwszym
b) drugim
c) trzecim
d) czwartym

3. Która grupa odpowiedzi nie zawiera wyłącznie czynników glebotwórczych?
a) klimat, roślinność, podłoże skalne
b) klimat, zwierzęta, klęski żywiołowe
c) klimat, działalność człowieka, rzeźba terenu
d) klimat, czas, woda

4. Która z gleb jest glebą astrefową?
a) szara leśna
b) czarna ziemia
c) czarnoziem
d) brunatna leśna

5. Tajga jest formacja roślinną strefy:
a) podrównikowej
b) zwrotnikowej
c) podzwrotnikowej
d) umiarkowanej

6. Roślinnością astrefową jest:
a) sawanna
b) tundra
c) roślinność wodna
d) makia

7. Środowisko życia otwartej toni oceanicznej to:
a) strefa afotyczna
b) litoral
c) strefa eufotyczna
d) pelagial

8. Wstrząs spowodowany zapadaniem się komór kopalnianych to:
a) plutonizm
b) trzęsienie wulkaniczne
c) tąpniecie
d) trzęsienie zapadliskowe

9.Dotykająca ludzi i środowisko skala zniszczeń wywołanych trzęsieniem ziemi
nie zależy od:
a) wysokości n.p.m.
b) ilości wyzwoleń energii
c) charakteru zabudowy
d) rodzaju skał

10. Jaka szacunkowa liczba ludności zamieszkuje na obszarach narażonych na działalność
wulkaniczną?
a) 50 mln
b)150 mln
c) 500 mln
d) 1 mld

11. Cyklony tropikalne powstają najczęściej na szerokościach geograficznych:
a) zwrotnikowych
b) okołorównikowych
c) umiarkowanych
d) okołobiegunowych

12. Największą ilość ciepła w atmosferze zatrzymuje:
a) tlen
b) azot
c) dwutlenek węgla
d) argon

13*. Zoogeograficzna kraina palearktyczna obejmuje:
a) Eurazje i Afrykę Północna
b) pozostałą część Afryki
c) Amerykę Północną
d) Amerykę Południową

14*. Który element nie jest kryterium przy wydzielaniu regionów fizycznogeograficznych?
a) siec hydrograficzna
b) roślinność naturalna
c) rzeźba terenu
d) główne uprawy

15*. Spośród czternastu szczytów o wysokości ponad 8000 m n.p.m. na świecie w Himalajach
znajduje się ich:
a) 8
b) 9
c) 10
d) 11

examin

Mam od kumpla z geografii jakieś pytania no to sie dziele...poczatek jest jakiś troche nieczytelny ale dalej to spoko

>> Pisze pytania dla 2 wersji jednoczenie, bez podzialu:
>> 1. zaznacz na mapie i krotko scharakteryzuj: Ĺ%uFFFDlÄ%uFFFDża, Wawel,
Mszczany
>(?), Prószków, Skorocice, Wżar, Siedlce, Pyrzyce, Wzgórza
DaĹ%uFFFDkowskie,
>jakaĹ%uFFFD przeĹ%uFFFDecz w Górach Ĺ%uFFFDwiÄ%uFFFDtokrzyskich
>> 2. zaznacz na mapie z mezo- i makroregionami: obniżenie
>przedtatrzaĹ%uFFFDskie, wal trzebnicki, pojezierze zachodniopomorskie,
masyw
>Ĺ%uFFFDnieżnika, nizina poĹ%uFFFDudniowo-mazowiecka, Beskid Ĺ%uFFFDredni,
g. Sowie,
>pojezierze CheĹ%uFFFDmiĹ%uFFFDskie, g. Kamienne, Beskid Wyspowy,
DoĹ%uFFFDy
>Jasielsko-Sanockie, Roztocze, Nizina PoĹ%uFFFDudniowo-wielkopolska
>> 3. Narysuj linie zasiegu: zlodowacenia srodkowopolskiego: stadial
Warty,
>zlodowacenia baĹ%uFFFDtyckiego: faza leszczyĹ%uFFFDska
>> 4. Okresl zbiorowisko roslinne, ktore wystepuje na mapie (mapa z
>zasiegiem)
>> 5. Podpisz strzalki formacji roslinnych naplywajacych z zachodu itd.
>jest mapa na niej kilka strzleczek i nalezalo podpisac przy odpowiedniej
>roslinnosc karpacka, borealna, atlantycka itd.
>> 6. Dlaczego suma opadow na Ĺ%uFFFDomnicy jest mniejsza niż na
Kasprowym
>Wierchu?
>> 7. Dlaczego klimat Sudetów jest ostrzejszy od klimatu Karpat?
>> 8. Kiedy zaczela sie ksztaltowac wyz. krakowsko-czestochowska?
>> 9. Okres wystepowania oceanu Tetydy?
>> 10. Beskid wyspowy ma zasilanie?
>> 11. Jaka jednostka geologiczna wystepuje na wschod/zachod od strefy
>T-T?
>> 12. Roznica szerokosc Polski wynosi?
>> 13. Krance Polski, jakie wartosci osiagaja miejsowosci krancowe i
>gdzie?
>> 14. Ile orogenez w paleozoiku przeszly g. Swietokrzyskie
>> 15. SkÄ%uFFFDd na pobrzezu/kotlinach przedkarpckich sól?
>> 16. Jakie gleby maja najwiekszy poziom prochniczy?
>> 17. Gdzie wystepuja czarnosiemy na lessach?
>> 18. Czego nie objely zlodowacenia?
>> 19. Skad wieje wiatr halny?
>> 20. Maksymalnie halny dociera do?
>> 21. Obszary z izoterma +7/+8?
>> 22. Najdluzsza wegetacja wystepuje gdzie?
>> 23. Na ktorych rzekach najdluzej zalega pokrywa lodowcowa?
>> 24. Ktore obszary pozbawione sa termicznego lata?
>>
>> To sa wszystkie pytania ktore pamietam, zaciagniete z obu grup. Moze
nie
>ma 2 badz 3 pytan i to tych testowych (test wielokrotnego wyboru). jak
tak
>teraz patrze to latwy ten egzamin byl... tylko te miejscowosci zaznaczyc
>na tej mrocznej mapie ;/

URODA : TwArZ i CiAło ;)

SPA - w poszukiwaniu dobrego samopoczucia
Florence Evin

SPA to trzy litery klucze oznaczające przerwę na relaks, chwilę odprężenia pseudo-egzotycznego na bazie kąpieli i pachnących masaży, a nawet zestaw antystresowy dla przepracowanych mieszczuchów marzących o orientalnej błogości.

Dziś każdy obiekt hotelowy, który chce być nowoczesny, musi oferować SPA. W Anglet na wybrzeżu baskijskim „nie możemy się już doczekać, by wypróbować nadmorskie atrakcje Atlanthal z jego 350 metrami kwadratowymi wodnych ścieżek” - deklarują w departamencie turystyki Béarn-Pays Basque. Otwarcie obiektu ma nastąpić wiosną przyszłego roku. Z kolei Grand Hôtel w miejscowości Saint-Jean-de-Luz zapowiada utworzenie do 2007 r. 1000 mkw. SPA z talasoterapią, gabinetami zabiegowymi, basenem, hammamem, sauną i jacuzzi.

Pomieszanie tego wszystkiego, łączenie talasoterapii z efektami gorących źródeł oraz orientalnymi rytuałami – wszystko po to, by obudzić nadzieję osiągnięcia stanu nirwany. Znaczenie słowa SPA nie do końca jest jasne. Czy chodzi o łacińskie sanitas per aquas (zdrowie dzięki wodzie), czy po prostu wzięło się od nazwy belgijskiej miejscowości uzdrowiskowej? Ten spór wydaje się wręcz służyć rozpowszechnianiu samego zjawiska.

– SPA stało się prawdziwym przemysłem. W 2003 r. w Stanach Zjednoczonych przyniosło 11 miliardów dolarów dochodów i zatrudnienie dla 300 tysięcy osób – twierdzi Frédéric Loeb w swojej pracy na temat perspektyw rynku kosmetycznego w latach 2004-2024, która prezentowana była podczas wystawy SPA & Institut by Cosmeeting we wrześniu 2005 r. w Paryżu. – Te liczby będą rosły o 20 procent rocznie w Stanach i o wiele więcej w innych strefach geograficznych. Rozwój stymulowany będzie przez popyt – wyjaśnia Loeb.

Ten boom najlepiej obrazuje swoista podróż dookoła świata, jaką proponuje wydawnictwo Taschen w publikacji pod tytułem „SPA”. Podróż zaczyna się od brzegów Morza Martwego, przez uzdrowiska Vals w Szwajcarii, Baden-Baden w Bawarii, następnie przez naturalne źródła Islandii i Kalifornii, znane ze swych terapeutycznych właściwości, aż po najbardziej luksusowe ośrodki w Azji: od Chiva Som nad Zatoką Tajlandzką, po Anandę na bocznych łańcuchach Himalajów w Indiach. Tradycyjne miejscowości uzdrowiskowe sąsiadują tam z terenami sportowymi, hotelami, zaopatrzonymi oczywiście w wanny do kąpieli strumieniowych, które nazywa się jacuzzi, od nazwiska ich wynalazcy – Amerykanina Roy’a Jacuzzi, który w 1968 r. stworzył pierwszą wannę z hydromasażem. (…)Choć historia kąpieli uzdrawiających nie zaczęła się wczoraj – bo już Hipokrates zalecał pielęgnację za pomocą wody poprzez zanurzanie – to trzeba było wieków, by Europejczycy odkryli - od Marienbadu po Vichy czy Budapeszt - właściwości gorących źródeł. (…)

- Chodzi o to, by zjednoczyć się z własnym ciałem, zrozumieć je, pojednać z samym sobą – zauważa historyk Georges Vigarello. Ten autor „L'Histoire de la beauté, corps et embellissement de la Renaissance a nos jours » (Historia piękna, ciało i jego pielęgnacja od Renesansu do naszych czasów) upiera się, że jest to pewna iluzja, sposób na to, by psychologia przybrała konkretną postać. To powrót do patrzenia w siebie, próba ukojenia własnych konfliktów. (…)

W całej Azji takie rodzinne spotkania, podczas których każdy każdego masuje - od dziadków począwszy, a skończywszy na wnukach - stanowią część osobistej higieny. I nawet jeśli metody różnią się w zależności od kraju, to waga tych rytuałów stanowi istotną część codziennego życia.

Rynek kosmetyków zapożycza to tu to tam, od Indii po Japonię, kawałeczki kulturowych mądrości i je miesza jak leci, tworząc obszary pseudo zen, z minimalistycznymi dekoracjami akcentowanymi bambusem, umilane unoszącą się lekko muzyką. Prosty masaż z zastosowaniem wyciągów roślinnych staje się „ayurveda”, odwołanie do tradycyjnej indiańskiej medycyny, która łączy dietę, medytacje i kuracje pobudzające.

Aby lepiej się sprzedawać, SPA odwołuje się do poczucia przynależności do grupy, która zasługuje na to, by się nią opiekowano. – Żyjemy w epoce upowszechniania się relaksu poprzez SPA – uważa Françoise Serralta, dyrektor badań w Peclers. – Miotamy się między jednym a drugim zabiegiem, nie wiedząc już, co wybrać. To spowszednienie zabiegów mogłoby się przerodzić w powrót do korzeni. (…)

Geografia - 24.01.2007

Ciśnienie = parcie/pole powierzchni
Ciśnienie maleje wraz z wys. n.p.m. Im wyższa temp. tym niższe ciśnienie.
Jeżeli w zamkniętym układzie barycznym wartości izobar maleją do środka to jest to niż baryczny. Jeżeli w zamkniętym układzie barycznym wartości izobar zwiększają się do środka jest to wyż baryczny. Pasaty – wiatry stałe wiejące w strefie międzyzwrotnikowej od zwrotnika do równika odchylone na prawo na półkuli płn. i na lewo na płd.
Antypasaty – prądy strumieniowe wiejące w strefie międzyzwrotnikowej od równika do zwrotników odchylone na prawo na płn. a na lewo na płd.
Monsuny – powstają na wskutek różnicy w nagrzewaniu się lądów i mórz. Ląd nagrzewa się szybko i szybko oddaje ciepło a morze nagrzewa się długo i dłużej traci ciepło. Monsun letni – ciepły i wilgotny. Monsun zimowy – zimny i suchy.
Bryzy – w dzień wieją z morza na ląd a w nocy z lądu na morze. Powstaje latem podczas dłuższego okresu pogody bezchmurnej, gdy występują różnice temp. Powietrza nad lądem i wodą. Nagrzane powietrze wznosi się nad lądem, powodując obniżenie ciśnienia. W rezultacie zaczyna wiać przy pow. Ziemi bryza dzienna ku lądowi.
Wiatr halny – wiatr lokalny wiejący w górach.
Wilgotność bezwzględna – zawartość pary wodnej w powietrz w g/m3. Wilgotność względna – stopień nasycenia powietrza pary wodnej w danej temp. podawany w %.
Klasyfikacje chmur: a) niskie (nimbostratus, stratocumulus, stratus) b) średnie (altostratus, altocumulus) c) wysokie (cirrostratus, cirrocumulus, cirrusy) d) kilku pięter (cumulonimbus, cumulusy)
Mgła – chmura przylegająca do pow. Ziemi
Rosa – opad atm. W postaci kropelek wody na ochłodzonym powietrzu
Szron – osad kryształków lodu na ochłodzonym podłożu
Szadź – osad atm. W postaci szczotek lodowych igiełek tworzących się po stronie skąd nadciąga mgła składająca się z przechłodzonych kropelek wody
Gołoledź – zjawisko natychmiastowego zamarzania
Typy opadów: orograficzne, konwekcyjne, frontalne
Front – ma postać wąskiej strefy przejściowej pomiędzy dwoma masami powietrza i jest nachylony do pow. Ziemi pod niewielkim kątem. Poniżej frontu znajduje się powietrze chłodne, powyżej ciepłe. W zależności od kierunku ruchu mas powietrza rozróżnia się front ciepły – gdy ciepłe powietrze nasuwa się na zimne oraz front zimny – gdy chłodne powietrze wciska pod ciepłe.
Pogoda – stan atmosfery w danym miejscu i czasie. Klimat to średni stan pogody w ciągu roku na danym terenie. Czynniki klimatotwórcze: szerokość geo., wys. N.p.m., rozkład mórz i oceanów, rozkład wielkich form ukształtowania terenu, prądy morskie, działalność człowieka, szata roślinna, ekspozycja stoków.

******************************************************************

Jeśli ktoś by mógł to prosze o wydrukowanie jednej ściagi dla mnie=)

Lekcja 3 (14.10.06)

Lekcja 3
Temat: Składniki eliksirów A - C

Witam!
Poniewż tylko kilka osób wysłało mi zadanie domowe, macie teraz niezapowiedzianą kartkówkę (osoby zwolnione: H. Granger i D. Malfoy).

1. Napisz na czym polega Pierwsze Prawo Golpalotta.

2. O czym mówi nam Zasada Poprawności eliksirów (podaj na przykładzie).

3. POdaj składniki eliksiru, który spełnia I prawo Golpalotta.

KARTKÓWKI WYSYŁAJCIE DO JUTRA< CZYLI DO NIEDZIELI DO GODZINY 21:00!!!

Dzisiejsza lekcja:
Zanim zaczniemy ważyć eliksiry, musimy poznać ich składniki. Dziś poznamy te, zaczynające się na litery A, B oraz C.

A
Akonit -to ta sama roslina co tojad żółty

Arszenik -tlenek arsenu(III), trójtlenek dwuarsenu, tritlenek diarsenu, As2O3, biały proszek o słodkawym zapachu, trudno rozpuszczalny w wodzie, o silnym działaniu trującym. Roztwarza się w kwasie solnym, dając AsCl3, i w roztworach alkaliów z utworzeniem jonów AsO3-. Podczas ogrzewania sublimuje. W przyrodzie występuje jako minerały: arsenolit i klaudetyt. Arszenik używany jest do otrzymywania arsenianów(III), leków, barwników, emalii, szkła, trucizn (np. do tępienia szczurów).

Asfodelus,złotowłos (Asphodelusalbus) - bylina z rodziny liliowatych, pochodząca z obszaru śródziemnomorskiego. Wysokość do 1 m, gęste, białe kwiaty, liście równowąskie, bulwy jadalne,typowa roślina o białym kwiatostanie i mięsistych, zawierających cukier korzeniach . W starożytnej Grecji asfodele poświęcone były bóstwom podziemnym, zwłaszcza Persefonie (miały rosnąć na łąkach Hadesu), zdobiono nimi groby.

B
Beozar -kamień tworzący się w przewodzie pokarmowym kozła afgańskiego; zbite guzy uformowane w żołądku z zalegającego tam materiału: fitobezoar - z włókien i resztek roślinnych, trichobezoar - z połykanych włosó. Fitobezoary występują szczególnie w pewnych strefach geograficznych, gdzie obficie spożywa się daktyle, orzechy kokosowe, selery, dynię, rodzynki, śliwki itp.

C
Ciemiernik czarny (Helleborus niger) -bardzo ciekawa i rzadka roślina z rodziny jaskrowatych Kwiat biały i na dodatek kwitnie naprzełomie listopada i grudnia.podrażnienie błon śluzowych, zawroty głowy, duszności

Czosnek (Allium) - rodzaj z rodziny liliowatych, zaliczany niekiedy do amarylkowatych lub czosnkowatych (Alliaceae), obejmujący około 300 gatunków bylin cebulowych lub kłączowych, rosnących głównie w strefie umiarkowanej półkuli północnej, w tym wiele ważnych roślin uprawnych i ozdobnych. Liście obłe, rynienkowate lub płaskie i wąskie. Kwiaty drobne, najczęściej białe, różowe lub purpurowe, zebrane w baldachy.

Czosnek pospolity (Allium sativum) - pochodzący z Azji Środkowej, jest często uprawiany jako przyprawa oraz roślina lecznicza. Składnik czosnku alliina, przekształcająca się w allicynę o silnym działaniu bakteriobójczym. Zawiera ona ponadto witaminę C oraz ma właściwości moczopędne, przeciwmiażdżycowe i hipotoniczne (obniżające ciśnienie krwi).

Zadanie domowe: Czy składniki wymienione powyżej są produktami zwierzęcymi czy roślinnymi?
Na zadnie macie czas do wtorku do godz. 20:00, jak nie to ocena TROLL.....

Krajobraz Ziemi

[b]Krajobraz[/b] ogól cech wyróżniających jakiś teren i decydujących o jego wyglądzie
[b]Skorupa ziemska[/b] zewnętrzna część skalnej powłoki Ziemi, zwanej litosferą
[b]Hydrosfera[/b] powłoka wodna Ziemi

Najbardziej charakterystyczne dla naszej planety tzw. krajobrazy strefowe są następstwem kulistego kształtu Ziemi i zmieniają się wraz z szerokością geograficzną.

Z lekcji o ruchu obiegowym Ziemi wiesz, że wiązka promieni słonecznych tej samej szerokości lepiej nagrzewa teren o powierzchni mniejszej niż o powierzchni większej. Wskutek nierównomiernego nagrzewania poszczególnych obszarów naszej planety utworzyły się na niej różne strefy, zwane także pasami. Bliżej równika, gdzie nagrzewanie Ziemi jest największe, ukształtowała się strefa klimatów gorących i związana z nią roślinność, potrzebująca dużej ilości ciepła. Bliżej biegunów, gdzie nagrzanie Ziemi jest niewielkie, ukształtowała się strefa klimatów chłodnych i związana z nią roślinność o małych wymaganiach cieplnych.

Przykładami krajobrazów strefowych związanych z klimatem i charakterystyczną dla niego roślinnością są krajobrazy wilgotnych lasów równikowych, sawann, pustyń, stepów. lasów szpilkowych i inne.
Oprócz krajobrazów strefowych występują na Ziemi krajobrazy astrefowe. Ich rozmieszczenie jest niezależne od promieniowania sionecznego, w związku z tym spotykamy je w różnych szerokościach geograficznych. Przyczyną powstania krajobrazów astrefowych są ruchy skorupy ziemskiej wywołujące: zalewy lądów przez morza i wycofywanie się mórz z lądów, powstawanie gór, działalność wulkanów, trzęsienia ziemi, wędrówkę kontynentów. Czynnikami astrefowymi są również: rzeźba powierzchni ziemi, charakter podłoża skalnego, rozmieszczenie lądów i mórz.

Przykładem krajobrazów, które ukształtowały się w wyniku ruchów skorupy ziemskiej są krajobrazy górskie i wulkaniczne. Z charakterem podłoża skalnego jest związany m.in. krajobraz krasowy. W starszych klasach szkoły podstawowej poznacie również krajobraz polodowcowy, nadmorski itp.

Krajobraz ulega nieustannym zmianom. Niektóre zmiany zachodzą zgodnie z rytmem pór roku. Inaczej prezentuje się krajobraz lasów liściastych strefy umiarkowanej latem. gdy drzewa są okryte liśćmi, a inaczej zimą, gdy ziemię okrywa warstwa śniegu, a drzewa są bez liści. Przekształceń krajobrazu dokonuje też człowiek: buduje miasta i drogi, kopalnie, zakłady przemysłowe, a lasy i stepy zastępuje polarni uprawnymi, sadami, ogrodami, łąkami i pastwiskami.

Na obszarach jeszcze nie tkniętych przez człowieka - w wysokich górach, na lodowej pustyni Antarktydy lub w głębi lasów równikowych, zachowały się jeszcze krajobrazy pierwotne. Takich miejsc na Ziemi jest jednak już bardzo mało. Znacznie większe obszary zajmują krajobrazy naturalne, na których obecność człowieka i ślady jego działalności są niezauważalne - najczęściej tereny bardzo słabo zaludnione i nie wykorzystywane gospodarczo, np. wielkie obszary pustynne lub duże tereny leśne. Na wielu takich obszarach utworzono lub tworzy się parki narodowe i rezerwaty, w których przyroda podlega ścisłej ochronie.

Tam, gdzie człowiek silnie przekształcił krajobraz naturalny, mamy do czynienia z krajobrazami kulturowymi, czyli antropogenicznymi, a więc zawdzięczającymi swe pochodzenie człowiekowi. Ich przykładem jest krajobraz rolniczy, w którym naturalna roślinność została zastąpiona różnymi roślinami uprawianymi przez człowieka, a naturalne składniki środowiska zachowały się tylko miej scanii - może to być rzeka i towarzyszące jej zarośla, jeziora czy skrawki lasów rozrzucone pośród pól. Wszędzie widać ślady działalności człowieka - są nimi zarówno pola uprawne, jak i pojedyncze domy, osiedla, drogi, linie energetyczne czy szlaki kolejowe. Na wielu obszarach Ziemi krajobraz kulturowy jest dominującym typem krajobrazu, który jak gdyby nałożył się na wcześniej istniejące naturalne krajobrazy strefowe i astrefowe.

Wśród krajobrazów antropogenicznych wyróżniamy także krajobrazy sztuczne. Są to takie tereny, na których większość naturalnych składników ulega zmianie. Krajobrazem sztucznym jest krajobraz miejski lub przemysłowy, zwłaszcza w wypadku wielkiego miasta lub dużego okręgu przemysłowego; nawet trudno jest się domyślić, jak wyglądał ten obszar, zanim przekształcił go człowiek.
Na najbliższych lekcjach geografii poznamy przykłady różnych krajobrazów strefowych i astrefowych, mniej lub bardziej przekształconych przez człowieka. Rozmieszczenie tych krajobrazów na Ziemi przedstawiają mapy prezentowane w kolejnych rozdziałach podręcznika.

Do opisu krajobrazów jest konieczne użycie wielu terminów naukowych. Niektóre z nich, takie jak góry, wyżyny, niziny, równiny lub doliny znamy bardzo dobrze, inne poznamy już wkrótce. W podręczniku często będzie się pojawiać słowo „klimat”, czyli charakterystyczny dla jakiegoś obszaru (lub strefy) przebieg pogody, obserwowanej przez wiele lat. Dzięki znajomości klimatu Polski wiemy, jakiej pogody można oczekiwać w każdej porze roku. Podobnie jest z klimatem innych obszarów. Pewnych informacji o klimacie dostarczają nam diagramy klimatyczne, czyli wykresy pokazujące średnią temperaturę powietrza w poszczególnych miesiącach roku, przedstawioną w postaci linii łamanej, i miesięczne sumy opadów atmosferycznych, narysowane w postaci słupków, odpowiadających w pewnej skali warstwie wody, jaka utworzyłaby się na jakimś obszarze, gdyby nie było parowania, wsiąkania i odpływu. Oglądając wykresy, łatwo zauważyć, w jakich miesiącach jest najcieplej, w której porze roku spada najwięcej deszczu, a kiedy opady są najmniejsze lub ich nie ma w ogóle.
Cechy klimatu najsilniej wpływają na charakter roślinności, często decydujący o cechach krajobrazu. Roślinność typową dla jakiegoś obszaru o charakterystycznych cechach klimatu, zwykle jeszcze nie zmienioną przez cziowieka, nazywamy formacją roślinną. Przykładem takiej formacji może być sawanna, tundra lub wilgotny las równikowy. Występowanie pewnych formacji roślinnych typowych dla określonego klimatu jest często wyróżniającą cechą krajobrazu naturalnego. Stepy, chociaż na różnych kontynentach noszą różne nazwy, wszędzie są do siebie podobne i me można ich pomylić z wilgotnymi lasami równikowymi, które nad Amazonką (w Ameryce Południowej) są niemal takie same jak nad Zairem (Kongo) w Afryce.